Haber grafiği öğrenmek isteyen biri önüne iki yol çıkar. Birincisinde harita, veri kartı ve özet ekranını sırayla, her biri kendi başına bir alıştırma olarak çalışırsınız. İkincisinde üçünü baştan tek bir sistemin parçası sayar, ortak renk, yazı tipi ve hareket kurallarını önce belirler, ekranları bu kurallara göre üretirsiniz.
Bu yazıda iki yolu aynı ölçütlerle tartıyorum. Atölyede ikinci yolu izliyoruz, ama birinci yolun da gerçek avantajları var ve bunu saklamak istemiyorum. Karar vermeden önce kendi hedefinize hangisinin uyduğunu görmenizi isterim.
Karşılaştırmayı dört ölçüte bağladım: ilk ekranın ne kadar hızlı çıktığı, ekranlar arası tutarlılık, yeni bir ekran eklemenin ne kadar zaman aldığı ve öğrenilenin başka işlere ne kadar taşındığı.
- Yol A: ekranları tek tek, bağımsız alıştırmalarla çalışmak
- Yol B: önce ortak kurallar, sonra ekranlar
- Ölçütler: hız, tutarlılık, genişletme, taşınabilirlik
Bu yolun en büyük artısı hızdır. Bir harita ekranını iki üç oturumda bitirip somut bir sonuç görürsünüz. Yeni başlayanlar için bu, motivasyon açısından değerli. Her alıştırmanın sınırları net olduğu için nerede takıldığınızı anlamak da kolaydır.
Zayıf yanı, ekranlar yan yana geldiğinde ortaya çıkar. Harita bir yazı tipiyle, veri kartı başka bir ağırlıkla, özet ekranı üçüncü bir renk dengesiyle hazırlanmışsa bülten parçalı görünür. İzleyici bunu çoğu zaman adlandıramaz ama kanalın dağınık olduğunu hisseder.
Bir de tekrar işi vardır. Her ekranda aynı kararları baştan verirsiniz: kenar boşluğu, vurgu rengi, giriş süresi. Bu, alıştırma olarak öğretici olabilir, fakat gerçek bir bülten akışında zaman kaybına dönüşür.
- Artı: hızlı ilk sonuç, net alıştırma sınırı
- Eksi: ekranlar arası uyumsuzluk
- Eksi: aynı kararların tekrar tekrar verilmesi
İkinci yolda ilk günlerde ekrana bile dokunmazsınız. Önce bir renk paleti, iki yazı tipi ağırlığı, bir ızgara ve temel hareket kuralları belirlersiniz. Bu başta yavaş hissettirir, çünkü görünür bir çıktı geç gelir. Ama sistem oturduktan sonra harita, veri kartı ve özet ekranı birbirinin akrabası gibi çıkar.
Yeni bir ekran eklemek de kolaylaşır. Örneğin bir seçim gecesi için sonuç tablosu gerekirse sıfırdan başlamazsınız; mevcut kuralları bu yeni içeriğe uygularsınız. Okunaklılık kararları da bir kez verilip herkes için geçerli olur.
Riski, soyut kalmaktır. Kuralları somut ekranlara hemen bağlamazsanız sistem kâğıt üzerinde kalır. Bu yüzden atölyede ilk haftadan küçük bir ekran denemesi yaparız; kural ile ekran birlikte olgunlaşır.
- Artı: tutarlı bülten görünümü
- Artı: yeni ekran eklemek hızlı
- Eksi: ilk görünür sonuç daha geç gelir
Hızda Yol A öndedir; ilk ekranı daha çabuk görürsünüz. Tutarlılıkta Yol B açık farkla öndedir. Genişletmede, yani üçüncü, dördüncü ekran eklendiğinde, Yol B'nin ilk yavaşlığı geri ödenir. Taşınabilirlikte de B daha güçlüdür, çünkü öğrendiğiniz şey bir ekran tekniği değil, bir düşünme biçimidir.
Bunu atölyedeki çalışma düzeninden biliyorum: tek tek ekran yapanlar ilk haftalarda daha mutlu, ama dördüncü haftada ekranlarını yan yana koyunca dağınıklığı kendileri fark ediyor. Sistemle başlayanlar ilk haftada sabırsızlanıyor, sonrasında ise düzeltme yapmadan ilerliyor.
Burada kesin bir sayı vermiyorum çünkü her öğrencinin temposu farklı. Ama eğilim tutarlı: ekran sayısı arttıkça sistem yaklaşımının değeri de artıyor.
- Hız: Yol A
- Tutarlılık: Yol B
- Genişletme ve taşınabilirlik: Yol B
Önerim, Yol B'yi küçük bir Yol A başlangıcıyla birleştirmek. İlk oturumda tek bir basit ekranı serbestçe yapın; ardından bu ekrandan sistem kurallarını çıkarın. Böylece kurallar havada kalmaz, kendi ürettiğiniz bir şeyden doğar ve sonraki ekranlarda sizi bağlayan bir referansa dönüşür.
Atölye modülü de buna yakın ilerliyor: harita, veri kartı ve özet ekranı ortak bir sistem içinde, sırayla üretiliyor. Her ekran bir öncekinin kurallarını devralıyor, gerektiğinde kurallar güncelleniyor. Tek bir ekran türüne odaklanmak istiyorsanız müfredat sayfasındaki modül açıklamasına bakıp sorularınızı iletişim formundan yazabilirsiniz.
Hedefiniz yalnızca bir ekranı iyi yapmaksa Yol A yeterli olabilir. Bir bültenin tamamını düşünüyorsanız sistemle başlamak daha az geri dönüş demektir.
Tek tek ekranlar hızlı sonuç verir, ortak sistem ise bülten büyüdükçe karşılığını verir. Haber grafiğiyle uzun vadeli ilgileniyorsanız önce küçük bir ekran yapıp ondan kurallar çıkarmanızı, sonra sistemi diğer ekranlara yaymanızı öneririm. Bu sırayla hem erken bir çıktınız olur hem de tutarlılığı sonradan yamamak zorunda kalmazsınız.
